سوء هاضمه و نفخ

فرآورده های طبیعی /دستگاه گوارش/ سوهاضمه و نفخ

از نظر پزشکی سوء هاضمه به احساس ناراحتی مبهم در ناحیه شکم یا قفسه سینه گفته می‌شود که طی آن معده، مری و روده کوچک فرد مبتلا درگیر می‌شود. این ناراحتی، اغلب با سیری زود هنگام، نفخ، آروغ و حالت تهوع همراه است. سوهاضمه تقریباً برای همه اتفاق می افتد. عادات غذایی یا یک مشکل گوارشی مزمن می تواند سوهاضمه را تحریک کند. نفخ از نشانه‌های مهم سوء هاضمه است و با بادکردن شکم، احساس‌ پری و فشار در شکم پس از غذاخوردن (به ویژه غذا های نفخ زا) و همینطور آروغ زدن مشخص می‌شود. لذا با توجه به اهمیت این بیماری ما در این مقاله به بررسی علل و علائم این بیماری پرداخته و با معرفی محصولات طبیعی موجود در داروخانه آنلاین نسخه اول به شما در درمان این بیماری یاری می رسانیم.

سوهاضمه می تواند باعث موارد زیر شود:

۱) درد معده یا نفخ

۲) سوزش سردل

۳) حالت تهوع

۴) استفراغ

۵) احساس سیری در طول وعده غذایی

۶) احساس سوزش در معده یا مری

۷) گاز زیاد یا آروغ زدن را تجربه کنید

در صورت مشاهده موارد زیر، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید:

۱) استفراغ شدید

۲) استفراغ خونی

۳) کاهش وزن

۴) مدفوع سیاه

۵) مشکل در بلعیدن

علل سوهاضمه

سوهاضمه در اثر پرخوری یا سریع غذا خوردن به وجود می آید. غذاهای پرادویه، چرب نیز خطر سوهاضمه را افزایش می دهد. سیگار کشیدن، نوشیدن بیش از حد الکل و عوارض جانبی داروها نیز از علل سوهاضمه می باشد. داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی، مانند آسپیرین، ایبوپروفن و ناپروکسن، یکی از دسته داروهایی هستند که می توانند عوارض جانبی ایجاد کنند. علائم سوهاضمه همچنین می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

۱) بیماری ریفلاکس اسید (GERD)

۲) سرطان معده

۳) ناهنجاری های لوزالمعده یا مجاری صفراوی

۴) زخم معده

۵) کشیدن سیگار

۶) التهاب لوزالمعده (پانکراتیت(

زخم های گوارشی زخم هایی در مخاط معده، مری و اثنی عشر است که می تواند توسط باکتری های H.pylori ایجاد شود.

تشخیص سوهاضمه

پزشک احتمالاً با پرسیدن سوالاتی در مورد سابقه پزشکی و عادات غذایی شروع خواهد کرد. همچنین معاینه فیزیکی انجام خواهد داد. پزشک شما ممکن است پرتونگاری از شکم شما را تجویز کند تا ببیند آیا در دستگاه گوارش شما ناهنجاری وجود دارد یا خیر. آنها همچنین ممکن است نمونه خون، نفس و مدفوع را برای بررسی نوعی باکتری که باعث زخم معده است جمع آوری کنند. پزشک می تواند معاینه آندوسکوپی را برای بررسی ناهنجاری های دستگاه گوارش فوقانی تجویز کند.

آندوسکوپی دستگاه گوارش می تواند موارد زیر را تشخیص دهد:

۱) بیماری های التهابی

۲) زخم معده

۳) سرطان

روش های درمان سوهاضمه

داروها

چندین دارو می تواند برای درمان سو هاضمه استفاده شود، اما ممکن است عوارض جانبی ایجاد کند. آنتی اسیدهای بدون نسخه مانند Maalox و Mylanta به خنثی سازی اسید معده کمک می کنند، اما ممکن است باعث اسهال یا یبوست شوند. Prokinetics، مانند داروهای تجویزی Reglan و Motilium، عملکرد عضلانی یا تحرک دستگاه گوارش را بهبود می بخشد. این داروها ممکن است باعث موارد زیر بشود:

۱) افسردگی

۲) اضطراب

۳) خستگی

۴) اسپاسم های غیر ارادی

تغییر سبک زندگی و مراقبت در منزل

با تغییر سبک زندگی ممکن است بتوان سو هاضمه را بهبود بخشیده و علائم ناخوشایند را تسکین داد.

۱) در طول روز وعده های غذایی کمتری بخورید.

۲) از غذاهای پرادویه و چرب که می توانند باعث سوزش سر دل شوند ، خودداری کنید.

۳) آهسته تر غذا بخورید و قبل از دراز کشیدن غذا نخورید.

۴) اگر سیگار می کشید سیگار را ترک کنید.

۵) وزن اضافی بدن خود را کم کنید.

۶) مقدار قهوه، نوشابه و الکل مصرفی خود را کاهش دهید.

۷) استراحت کافی داشته باشید.

۸) از طریق یوگا یا استراحت درمانی استرس را کاهش دهید.

چگونه سوهاضمه را در خانه درمان کنیم

۱) چای نعنا فلفلی

نعناع فلفلی یک گیاه خوشبو می باشد. این ماده همچنین اثر ضد اسپاسم بر بدن دارد و آن را به گزینه ای مناسب برای تسکین مشکلات معده مانند حالت تهوع و سوهاضمه تبدیل می کند. بعد از غذا یک فنجان چای نعناع بنوشید تا معده شما به سرعت تسکین یابد. اگرچه نعنا فلفلی می تواند سوهاضمه را تسکین دهد، اما وقتی س هاضمه ناشی از ریفلاکس اسید است، نباید نعناع نوشیده یا خورده شود چرا که نعناع فلفلی اسید معده را زیاد می کند لذا مصرف چای نعناع فلفلی به بیمارانی که مشکل ریفلاکس یا زخم معده دارند توصیه نمی شود.

۲) چای بابونه

معروف است که چای بابونه در ایجاد خواب و کاهش اضطراب کمک می کند. این گیاه همچنین می تواند با کاهش اسید معده در دستگاه گوارش، ناراحتی روده را تسکین داده و سوهاضمه را برطرف کند. بابونه همچنین به عنوان یک ضد التهاب برای جلوگیری از درد عمل می کند. برای تهیه چای بابونه، یک یا دو کیسه چای را به مدت ۱۰ دقیقه در آب جوش قرار دهید و در صورت تمایل عسل اضافه کنید. در صورت مصرف داروی رقیق کننده خون قبل از نوشیدن چای بابونه با پزشک مشورت کنید. بابونه حاوی ماده ای است که به عنوان ضد انعقاد خون عمل می کند، بنابراین در صورت ترکیب با رقیق کننده خون خطر خونریزی وجود دارد.

۳) سرکه سیب

فواید ادعا شده سرکه سیب در سلامتی از بهبود وضعیت پوست می باشد تا کاهش وزن. از آنجا که اسید معده بسیار کم می تواند سوهاضمه را تحریک کند، سرکه سیب بنوشید تا تولید اسید معده در بدن شما افزایش یابد.

۴) زنجبیل

زنجبیل یکی دیگر از داروهای طبیعی برای سو هاضمه است زیرا می تواند اسید معده را کاهش دهد. به همین ترتیب که اسید معده بسیار کم باعث سوهاضمه می شود، اسید معده زیاد نیز همان اثر را دارد. برای تسکین معده و خلاص شدن از سوهاضمه، در صورت لزوم یک فنجان چای زنجبیل بنوشید. مکیدن آبنبات زنجبیل، نوشیدن آلو زنجبیل یا تهیه آب زنجبیل خود از گزینه های دیگر است. یک یا دو قطعه ریشه زنجبیل را در چهار فنجان آب بجوشانید. قبل از نوشیدن با لیمو یا عسل عطر و آن را طعم دار کنید. مصرف زنجبیل خود را به ۳ تا ۴ گرم در روز محدود کنید. مصرف زیاد زنجبیل می تواند باعث سوختگی گلو و دل درد شود.

۵) دانه رازیانه

این گیاه ضد اسپاسم است و همچنین می تواند سوهاضمه را بعد از غذا برطرف کرده و سایر مشکلات دستگاه گوارش مانند گرفتگی معده، حالت تهوع و نفخ را نیز تسکین دهد. ۱/۲ قاشق چایخوری دانه رازیانه خرد شده را در آب بریزید و اجازه دهید ۱۰ دقیقه قبل از نوشیدن بجوشد. هر زمان سوهاضمه پیدا کردید چای رازیانه بنوشید. گزینه دیگر، جویدن دانه رازیانه بعد از غذا است در صورتی که غذاهای خاصی باعث سوهاضمه می شوند. عوارض جانبی احتمالی رازیانه شامل حالت تهوع ، استفراغ است.

۶) جوش شیرین (بی کربنات سدیم)

جوش شیرین می تواند به سرعت اسید معده را خنثی کرده و سوهاضمه، نفخ و گاز را پس از خوردن غذا برطرف کند. برای این درمان ، ۱/۲ قاشق چای خوری جوش شیرین را به ۴ اونس آب گرم اضافه کنید و بنوشید. بی کربنات سدیم به طور کلی بی خطر و غیر سمی است. اما نوشیدن مقادیر زیادی جوش شیرین می تواند عوارض جانبی ناخواسته ای مانند یبوست، اسهال، تحریک پذیری، استفراغ و اسپاسم عضلات را به همراه داشته باشد.

۷) آب لیمو

یک قاشق غذاخوری آب لیمو را در آب گرم مخلوط کنید و چند دقیقه قبل از خوردن بنوشید. همراه با کاهش سوهاضمه ، آب لیمو منبع بسیار خوبی از ویتامین C است. با این حال، مقدار زیادی آب لیمو می تواند مینای دندان را ساییده و باعث افزایش ادرار شود.

۸) ریشه شیرین بیان

ریشه شیرین بیان می تواند اسپاسم عضلانی و التهاب دستگاه گوارش را آرام کند. ریشه شیرین بیان را برای تسکین بجوید یا ریشه شیرین بیان را به آب جوش اضافه کنید و مخلوط را بنوشید. اگرچه ریشه شیرین بیان برای سوهاضمه موثر است اما می تواند در دوزهای بالا باعث عدم تعادل سدیم و پتاسیم و فشار خون شود. برای تسکین سریع بیش از ۲٫۵ گرم ریشه شیرین بیان در روز مصرف نکنید. ریشه شیرین بیان را ۳۰ دقیقه قبل از غذا خوردن یا یک ساعت بعد از غذا برای سو هاضمه بخورید یا بنوشید. باوجود اینکه سوهاضمه یک مشکل رایج است، اما نباید از بعضی از علایم آن چشم پوشی کرد. سوهاضمه مکرر اغلب علامت یک مشکل هضم مزمن مانند ریفلاکس اسید، ورم معده و حتی سرطان معده است. بنابراین، اگر سوهاضمه بیش از دو هفته ادامه داشته باشد، یا اگر درد شدید یا علائم دیگری مانند:

۱) کاهش وزن

۲) از دست دادن اشتها

۳) استفراغ

۴) مدفوع سیاه

۵) مشکل در بلعید

۶) خستگی

باید به پزشک به مراجعه شود.

نفخ شکم زمانی اتفاق می افتد که دستگاه گوارش با هوا یا گاز پر شود. بیشتر افراد نفخ را به عنوان احساس سیری ، سفتی یا تورم در شکم توصیف می کنند. همچنین شکم شما ممکن است متورم، سخت و دردناک باشد. نفخ غالباً با موارد زیر همراه است:

۱) درد

۲) گاز بیش از حد (نفخ شکم)

۳) آروغ زدن یا آروغ زدن مکرر

نفخ شکم می تواند توانایی شما در کار و مشارکت در فعالیت های اجتماعی یا تفریحی را مختل کند.

چرا احساس نفخ می کنید؟

گاز و هوا

گاز شایع ترین علت نفخ ، به ویژه بعد از خوردن غذا است. هنگام تجزیه غذای هضم نشده و یا بلع هوا ، گاز در دستگاه گوارش جمع می شود. هرکسی هنگام خوردن یا آشامیدن هوا را می بلعد. اما برخی از افراد هوا را بیش از دیگران قورت دهند، به خصوص اگر:

۱) سریع غذا خوردن یا آشامیدن

۲) آدامس

۳) سیگار کشیدن

آروغ و نفخ شکم دو راه خروج هوای بلعیده شده از بدن است. تأخیر در تخلیه معده (انتقال گاز کند) علاوه بر تجمع گاز، می تواند باعث نفخ شکم و اتساع شکم نیز شود.

 

دلایل پزشکی

دلایل دیگر نفخ شکم ممکن است به دلیل شرایط پزشکی باشد. مانند:

۱) سندرم روده تحریک پذیر (IBS)

۲) بیماری التهابی روده

۳) سایر اختلالات عملکردی دستگاه گوارش (FGIDs)

۴) سوزش سردل

۵) عدم تحمل غذایی

۶) افزایش وزن

۷) عفونت انگلی

۸) اختلالات خوردن مانند بی اشتهایی عصبی یا پرخوری عصبی

۹) عوامل بهداشت روان مانند استرس، اضطراب، افسردگی و موارد دیگر

۱۰) برخی از داروها

این شرایط باعث عواملی می شود که در ایجاد گاز و نفخ موثر هستند، مانند:

۱) رشد بیش از حد یا کمبود باکتری در دستگاه

۲) تجمع گاز

۳) تحرک روده تغییر یافته

۴) رفلکس های غیر طبیعی شکم

۵) یبوست

 

علل جدی

نفخ شکم همچنین می تواند علامت چندین بیماری جدی باشد، از جمله:

۱) تجمع مایع پاتولوژیک در حفره شکم در نتیجه سرطان (به عنوان مثال، سرطان تخمدان)، بیماری کبد، نارسایی کلیه یا نارسایی احتقانی قلب.

۲) بیماری سلیاک، یا عدم تحمل گلوتن.

۳) نارسایی لوزالمعده، که اختلال در هضم غذا است زیرا لوزالمعده نمی تواند آنزیم های گوارشی کافی تولید کند.

درمان هایی برای جلوگیری یا تسکین نفخ شکم

تغییر سبک زندگی

در بسیاری از موارد، اگر اضافه وزن دارید، می توانید با اتخاذ چند تغییر در سبک زندگی ساده مانند کاهش وزن، علائم نفخ شکم را کاهش داده یا حتی از آن جلوگیری کنید.

برای کاهش بلعیدن بیش از حد هوا، می توانید:

۱) از جویدن آدامس خودداری کنید. آدامس می تواند باعث بلع هوای اضافی شود که در نتیجه منجر به نفخ شکم می شود.

۲) مصرف نوشیدنی های گازدار را محدود کنید.

۳) از غذاهایی که باعث گاز می شود، از جمله سبزیجات در خانواده کلم، لوبیای خشک و عدس هستند، خودداری کنید.

۴) به آرامی غذا بخورید.

۵) از محصولات لبنی بدون لاکتوز (در صورت عدم تحمل لاکتوز) استفاده کنید.

۶) پروبیوتیک ها همچنین ممکن است در تعدیل مجدد باکتری های سالم روده کمک کنند. پروبیوتیک ها را می توانید در کفیر و ماست یونانی پیدا کنید.

۷) اجتناب از مصرف ویتامین ها قبل از خواب:

مصرف ویتامین ها، باعث تقویت سلامت شما می شود. بعضی از مکمل های ویتامین، به علت وجود مواد معدنی خاص، باعث افزایش ورم شکم می شود. ویرجینیا، متخصص گوارش میگوید: برخی از مکمل های ویتامین دارای الکل های شکر غیر قابل جذب هستند. مانند: شربت های سوربیتول و زیسیتول .این ها غیر قابل هضم هستند. به این خاطر که بدن ما دچار مشکل در هضم الکل های قندی، مواد افزودنی، پرکننده های موجود در برخی مکمل ها است و باعث می شود که باکتری ها گاز تولید کنند خیلی بهتر است که ویتامین ها و مواد معدنی خود را از منابع طبیعی با خوردن یک رژیم غذایی متعادل دریافت کنید.

۸) برای خواب آماده شوید:

نوشیدنی های گاز دار از بزرگترین مجرمان برای نفخ شناخته شده اند حداقل ۲ ساعت قبل از خواب برای جلوگیری از استراحت سیستم گوارش خود،از این نوشیدنی ها و مواد غذایی اجتناب کنید چون حداقل ۲،۳ ساعت طول میکشد،تا معده خود را خالی کند و در حالی که آنزیم های گوارشی شما ،گاز را به شکم تان میرساند.

ماساژ

ماساژ شکمی همچنین ممکن است به کاهش نفخ شکم کمک کند. نتایج نشان داد که ماساژ باعث بهبود افسردگی، اضطراب، بهزیستی و درک علائم نفخ شکم می شود.

داروها

اگر تغییر سبک زندگی و مداخلات غذایی نفخ شکم را برطرف نمی کند، با پزشک خود صحبت کنید. اگر پزشک علت پزشکی شما را برای نفخ شکم پیدا کند، ممکن است درمان های پزشکی را توصیه کند. درمان ها ممکن است به آنتی بیوتیک، ضد اسپاسم یا ضد افسردگی نیاز داشته باشند، اما به شرایط شما نیز بستگی دارد.

اگر نفخ شکم همراه با موارد زیر است با پزشک خود مشورت کنید:

۱) درد شدید یا طولانی مدت شکم.

۲) خون در مدفوع یا مدفوع تیره و دیر به نظر می رسد.

۳) تب بالا

۴) اسهال

۵) بدتر شدن سوزش معده

۶) استفراغ

۷) کاهش وزن بدون دلیل

 

🍀 نعناع، بابونه، شوید، آویشن، بادرنجبویه، گشنیز، رازیانه، زیره سیاه، زیره سبز، انیسون، پونه، مرزنجوش، شیرین بیان و زنجبیل، از جمله گیاهان دارویی هستند که در طب سنتی از آنها به منظور درمان سوء هاضمه و نفخ استفاده به عمل می آید.

امروزه این گیاهان دارویی با روش های علمی شناسایی، جمع آوری و عصاره گیری شده و به منظور سهولت مصرف ما، توسط شرکت های داروسازی به شکل های دارویی رایج ساخته شده اند.

☘ در حال حاضر از گیاه نعناع، داروهای: AFS،MENTHA و SUPERMINT به شکل قطره خوراکی در دسترس قرار دارد که به منظور درمان سوء هاضمه و نفخ مورد استفاده قرار می گیرد.

☘ گیاه بابونه، اثر ضد التهابی بسیار خوبی روی اغلب اندام های بدن دارد؛ علاوه بر این، فرآورده های ساخته شده از این گیاه داروهای بسیار خوبی برای درمان سوء هاضمه و نفخ محسوب می شوند.
در ایران داروهای گیاهی: BABOONEH,CAMILASIN و KAMISOL به صورت قطره خوراکی از گیاه بابونه در دسترس قرار دارند که به منظور درمان سوء هاضمه و نفخ مورد مصرف قرار می گیرند.

☘ گیاه شوید نیز از جمله گیاهان دارویی پرمصرف است که از دیرباز به صورت خوراکی با هدف درمان سوء هاضمه و نفخ مورد مصرف قرار می گیرد.
امروزه داروی گیاهی DILLSUN به صورت قطره خوراکی از گیاه شوید ساخته شده است که به منظور درمان سوء هاضمه و نفخ استفاده می شود.

بعضی از داروهای گیاهی ضد سوء هاضمه و نفخ، حاوی تعدادی از گیاهان دارویی دارویی هستند که در یک فرآورده جمع شده اند:

☘ داروی CARBOGOL حاوی ۸ گیاه دارویی (نعناع+ بابونه+ بادرنجبویه+ رازیانه+ زیره سیاه+ زیره سبز+ انیسون+ مرزنجوش) و زغال فعال است که به صورت کپسول خوراکی، به نحو موثری علائم سوء هاضمه و نفخ را برطرف می کند.

☘ داروی CARMINATIF نیز حاوی اجرای ۷ گیاه دارویی (نعناع+بادرنجبویه+رازیانه+گشنیز+ زیره سیاه+زیره سبز+انیسون) می باشد که به صورت پودر در آمده اند و تاثیر به سزایی در درمان سوء هاضمه و نفخ دارد.

☘ داروی CARAMINE ترکیبی از ۵ گیاه دارویی است (نعناع+بابونه+رازیانه +زیره سیاه+ انیسون) که هر کدام تاثیر چشم گیری در کاهش علائم سوء هاضمه و نفخ دارند و در این فرآورده به شکل پودر در آمده اند.

☘ محلول CARAWAY ترکیبی از اسانس ۴ گیاه دارویی است (نعناع+پونه +رازیانه+زیره سیاه) و برای درمان سوء هاضمه در نوزادان و کودکان مورد استفاده قرار می گیرد.

☘ محلول GRIPE MIXTURE ترکیبی است از اسانس ۴ گیاه دارویی (نعناع،+پونه+زیره سیاه+ زنجبیل) که برای درمان سوء هاضمه در نوزادان و کودکان مورد مصرف قرار می گیرد.

☘ محلول GRIPE WATER از اسانس ۳ گیاه دارویی ساخته شده است (شوید+رازیانه+نعناع) و معمولا برای درمان سوء هاضمه در نوزادان و کودکان مورد مصرف قرار می گیرد.

☘ داروی گیاهی MENTHAZIN از ۳ گیاه بسیار موثر برای رفع سوء هاضمه و نفخ (نعناع+ شیرین بیان+ رازیانه) ساخته شده است.
این دارو رفع کننده حساسیت و خارش گل و ضد سرفه نیز می باشد.

☘ داروی گیاهی CARMINT به شکل قطره خوراکی، حاوی ترکیبی از مواد ۳ گیاه دارویی است(نعناع+بادرنجبویه+گشنیز). این فرآورده تاثیر به سزایی در کاهش علائم سوء هاضمه و نفخ در بیماران دارد.

☘ داروی گیاهی GASTROLAN از عصاره ۳ گیاه دارویی بسیار موثر (نعناع+بابونه+ رازیانه) برای درمان سوء هاضمه و نفخ ساخته شده است و به شکل قطره خوراکی در دسترس ما قرار دارد.

☘ داروی گیاهی MASUMINT ترکیبی است از ۲ گیاه دارویی (نعناع+شیرین بیان) که قادر هستند به خوبی علائم سوء هاضمه و نفخ را در بیماران بر طرف کنند. این دارو برای رفع حساسیت و خارش گلو هم بسیار موثر است.

☘ داروی گیاهی RASIN ترکیبی است از مواد موثره ۲ گیاه دارویی (رازیانه+شیرین بیان) که علاوه بر کاهش سوء هاضمه و نفخ، تاثیر به سزایی در رفع سرفه و کاهش حساسیت و خارش گلو نیز دارد.

☘ محلول گیاهی GOL GRIPE ترکیبی است از یک گیاه دارویی و جوش شیرین (شوید+بی کربنات سدیم).
این فراورده جهت برطرف نمودن سوءهاضمه، نفخ و درد ناشی از آن در نوزادان وکودکان به کار می‌رود.

منابع:

https://www.healthline.com/health/abdominal-bloating#_noHeaderPrefixedContent

https://www.healthline.com/health/indigestion

Crataegus monogyna سرخ ولیک یا زالزالک وحشی، درختچه‌ی‭ ‬از‭ ‬تیره‌ی‭ ‬گلسرخیان‭ ‬است، با‭ ‬شاخه‌های‭ ‬تیغ‌دار‭ ‬خاکستری‭…
بیشتر بخوانید
فهرست