بارداری

تغذیه و مصرف مکمل در دوران بارداری، اهمیت فراوانی دارد. چرا که تامین مواد مغذی در این دوران بر سلامت مادر و جنین به صورت هم زمان موثر است. به طور معمول تغذیه داخل رحمی در دوران بارداری، حتی در مادرانی که از ذخایر کافی مواد مغذی برخوردار نیستند، تامین می گردد. مکانیسم بدن مادر در دوران بارداری به گونه ای است که حداکثر توان خود را برای تامین نیاز نوزاد ارائه می کند. با این حال در برخی از موارد کمبود های تغذیه ای در دوران بارداری، منجر به زایمان زودرس و سایر اختلالات مادرزادی در نوزاد می شود. بنابراین مصرف مکمل بارداری در تمامی مادران توصیه می گردد. مکمل بارداری، علاوه بر تامین مواد مغذی برای مادر و جنین در این دوران، در آماده سازی بدن مادر برای تولید مثل در دوران پیش از بارداری نیز اهمیت دارد.

در این نوشته از داروخانه آنلاین نسخه اول با نیاز های تغذیه ای و مکمل های بارداری مورد نیاز برای تامین نیاز بدن قبل و در طول بارداری بیشتر آشنا می شوید.

مصرف مکمل در دوران پیش از بارداری

تامین نیاز های تغذیه در زنان در سنین باروری، بسیار مهم است. ۱۰-۱۲% زنان در این سنین، تحت تاثیر نازایی قرار دارند. یکی از مهم ترین دلایل نازایی BMI بالا، اضافه وزن و چاقی است. بنابراین رژیم غذایی متعادل و کاهش وزن در کنار فعالیت فیزیکی منظم، به بهبود توانایی باروری در خانم ها کمک شایانی می کند. از دیگر دلایل اختلال باروری، بیماری های متابولیک از جمله PCOS یا سندروم تخمدان پلی کیستیک است. کمبود ویتامین D در بروز این بیماری و اختلالات هورمونی متعاقب آن، نقش تاثیرگذاری دارد. مصرف مکمل ویتامین D در دوران پیش از بارداری، برای تنظیم سطوح هورمونی اهمیت دارد.

بسیاری از زنان در سنین باروری وضعیت تغذیه ای مطلوبی ندارند. کمبود اسید های چرب امگا۳ و امگا۶، آهن، روی و کولین، در دوران قبل از بارداری در خانم ها به چشم می خورد. بنابراین مصرف مکمل های مولتی ویتامین- مینرال قبل از اقدام برای بارداری، بیش از مصرف آن در دوران بارداری سودمند است. رایج ترین مکمل توصیه شده در دوران پیش از بارداری، اسید فولیک است. علاوه بر ویتامین B9، دریافت سایر ریزمغذی ها در قالب مکمل پیش از بارداری، خطر تولد نوزاد کم وزن، و زایمان زودرس را تا حد زیادی کاهش می دهد.

نیاز های تغذیه ای در دروان بارداری

دوران بارداری با افزایش وزن همراه است. با این وجود افزایش وزن به معنای تضمین سلامت جنین و تامین تمام و کمال نیاز های تغذیه ای آن نیست. افزایش نیاز به مواد مغذی در دوران بارداری، شامل انرژی و انواع درشت مغذی ها و ریز مغذی ها می باشد. وضعیت تغذیه ای نامناسب در دروان بارداری با خون ریزی در زمان زایمان، طولانی تر شدن زمان زایمان و تولید نوزاد کم وزن در ارتباط است.

انرژی

افزایش نیاز به انرژی در دوران بارداری به دلیل نیاز های متابولیک و رشد جنین می باشد. متابولیسم بدن در دوران بارداری، ۱۵% افزایش می یابد. این افزایش متابولیسم در میان افراد مختلف متفاوت است. نیاز به انرژی در طی ۳ ماهه دوم و سوم بارداری به ترتیب، ۳۴۰ و ۴۵۰ کالری افزایش می یابد. تامین این مقدار انرژی از یک رژیم غذایی متعادل و حاوی غذا هایی پر کالری با سطوح قند و چربی پایین تر، امکان پذیر است.

پروتئین

نیاز زنان باردار به پروتئین به دلیل تامین پروتئین برای ساخت جفت و رشد جنین ضروری است. نیاز به پروتئین در سراسر دوران بارداری بالا می رود و در سه ماهه سوم به اوج خود می رسد. در مادران مبتلا به کمبود پروتئین، روند رشد جنینی دچار اختلال می گردد. در این افراد تامین نیاز افزایش یافته به پروتئین می تواند از طریق مکمل های پروتئینی مناسب همانند وی پروتئین تامین گردد.

کربوهیدرات

حفظ تعادل قند خون و جلوگیری از افت آن در دوران بارداری ضروری است. چرا که در صورت کاهش قند خون، کتوزیس رخ می دهد. کتوزیس یا ورود اجسام کتونی به مغز جنین، آسیب جبران ناپذیری به سیستم عصبی او وارد می کند. بین ۵۰ تا ۷۰ درصد از نیاز جنین برای رشد، از کربوهیدرات و به ویژه گلوکز تامین می شود. بنابراین مصرف روزانه ۱۳۵-۱۷۵ گرم کربوهیدرات در دوران بارداری توصیه می گردد.

چربی ها

میزان دریافت چربی در دوران بارداری با توجه به وزن مادر و BMI وی تعیین می شود. به طور کلی لازم است عمده منابع چربی، از اسید های چرب ضروری و چربی های غیر اشباع تامین شود. درصورت کمبود اسید های چرب در رژیم غذایی، مصرف مکمل بارداری حاوی امگا۳ و امگا۶ توصیه می گردد. میزان نیاز به این اسید های چرب، به ترتیب روزانه ۱۳ گرم و ۱٫۴ گرم امگا۶ و امگا۳ می باشد.

مصرف مکمل در دوران بارداری

تامین نیاز افزایش یافته به ریز مغذی ها در دوران بارداری، بیشتر از انرژی و پروتئین اهمیت دارد. مهم ترین مکمل های مواد مغذی در دوران بارداری، آهن، اسیدفولیک، ید، ویتامین B6 و روی می باشد. در ادامه نیاز به هریک از این ریز مغذی ها را مورد برررسی قرار می دهیم.

اسید فولیک

ویتامین B9 در دوران بارداری برای حمایت از اکسیژن رسانی در مادر، سنتز DNA، و رشد جنین و جفت ضروری است. کمبود فولات، با سقط جنین، زایمان زودرس و تولد نوزاد کم وزن در ارتباط است. مصرف مکمل اسیدفولیک در دوران بارداری به میزان ۴۰۰ میکروگرم در روز، در سه ماهه اول بارداری توصیه می شود. این مقدار در زنان بارداری که سابقه تولد نوزاد با نقص لوله عصبی دارند، بیشتر است. مصرف مکمل اسیدفولیک خطر نقص لوله عصبی جنین (NTD) را به طور چشمگیری کاهش می دهد و وزن تولد را بهبود می بخشد. از سوی دیگر سطوح کافی اسید فولیک در سه ماهه دوم و سوم بارداری، با کاهش التهاب و زایمان زودرس مرتبط است.

ویتامین B6

این ویتامین در ساخت DNA و تنظیم متابولیسم پروتئین ها نقش دارد. بنابراین تامین ویتامین B6 در دوران بارداری برای مادر و جنین اهمیت دارد. یکی از مهم ترین اثرات ویتامین B6 در دوران بارداری، کاهش تهوع و استفراغ بارداری است. بنابراین مصرف مکمل ویتامین B6 در دوران بارداری به میزان ۳ دوز ۲۵ میلی گرمی در روز توصیه می شود. ویتامین B6 به دلیل خاصیت کنترل تهوع یکی از اجزای اصلی بسیاری از مکمل های بارداری به شمار می رود.

ویتامین B12

زنان باردار به دلیل افزایش حجم خون، مشکلات گوارشی و کاهش تمایل به مصرف فراورده های گوشتی در معرض کمبود ویتامین B12 قرار می گیرند. کمبود ویتامین B12 تکامل شناختی و حرکتی نوزاد را تحت تاثیر قرار می دهد و منجر به افزایش خطر مرگ جنین می شود. علاوه بر این کمبود این ویتامین در بروز افسردگی در دوران بارداری و پس از آن نیز نقش دارد. مصرف مکمل بارداری حاوی ویتامین B12، جهت پیشگیری از آنمی مگالوبلاستیک، تخریب اعصاب و نقص لوله عصبی جنین اهمیت دارد.

آهن

نیاز به آهن در دوران بارداری تقریبا ۲ برابر می شود. اگر سطوح فریتین بدن مادر در طی سه ماهه اول کمتر از ۲۰mcg/L مکمل یاری با آهن ضروری است. مهم ترین اثرات کمبود آهن بر جنین، آنمی، فقرآهن، عدم تکامل مغزی، و افزایش احتمال مرگ و زایمان زودرس است. اما این عوارض در مادران باردار مبتلا به کمبود آهن شدید تر است. احساس ضعف، سرگیجه، تنگی نفس، ضعف سیستم ایمنی و … از عوارض جدی کمبود آهن در دوران بارادری است. به دلیل اینکه اکثر زنان با ذخایر کافی آهن وارد پروسه بارداری نمی شوند، وجود آهن در فرم فروس سولفات، در ترکیب مکمل بارداری رایج است.

ید

همان طور که میدانید وجود مقادیر کافی ید برای عملکرد طبیعی غده تیروئید ضروری است. میزان تولید و ترشح هورمون های تیروئیدی در دوران بارداری افزایش می یابد. بنابراین تامین نیاز افزایش یافته به ید، جهت جلوگیری از کمبود ید ضروری است. کمبود ید در دوران بارداری با خطر ناهنجاری های مادرزادی، گواتر جنین، مرده زایی، عقب ماندگی رشد ذهنی و جسمی و کریتینیسم همراه است. مصرف مکمل پتاسیم یدید به میزان ۱۵۰ میکروگرم در روز جهت جلوگیری از بروز این عوارض توصیه می شود.

روی

روی برای رشد و تکامل جنین حیاتی است و نیاز به آن در دوران بارداری افزایش می یابد. روی موجود در بدن مادر جهت رشد جنین از طریق جفت به آن منتقل می شود. بنابراین درصورت کمبود روی، اثرات منفی آن بر عضلات و استخوان های مادر نمود می یابد. کمبود روی بسیار تراتوژن استو کمبود روی خفیف، علاوه بر اثرات سوئ بر مادر، روند رشد جنین را نیز تا حدودی دچار اختلال می کند. اما در موارد کمبود شدید روی، ناهنجاری های مادرزادی، رشد غیرطبیعی مغز، شکاف کام و عقب ماندگی ذهن نوزاد را به دنبال دارد. مکمل یاری با روی تنها در قالب مکمل بارداری توصیه می شود. مکمل یاری جداگانه به ویژه در مادران مبتلا به اختلالات گوارشی ممکن است، کمبود سایر مواد معدنی را باعث شود.

در ادامه انواع مولتی ویتامین-مینرال های ویژه دوران بارداری موجود در داروخانه آنلاین نسخه اول قابل مشاهده و خریداری هستند.

فهرست