گوارش

مکمل گوارشی برای درمان انواعی از اختلالات گوارشی به کار می رود. مشکلات گوارشی، از شایع ترین بیماری ها به شمار می روند. عادات غذایی و مصرف انواع خاصی از منابع غذایی، نقش قابل توجهی در شیوع، درمان و پیشگیری از اختلالات گوارشی دارند. به طور کلی اختلالات گوارشی ممکن است مرتبط به دستگاه گوارشی فوقانی و یا تختانی باشند. مصرف مکمل گوارشی بسته به نوع اختلال گوارشی می تواند متغیر باشد. برای شناخت مکمل های متناسب برای درمان بیماری های گوارشی، ابتدا لازم است، با دستگاه گوارشی فوقانی و اختلالات مرتبط با آن آشنا شوید. در ادامه به بررسی انواع بیماری های گوارشی و مکمل های دستگاه گوارش موجود در داروخانه آنلاین نسخه اول خواهیم پرداخت.

مکمل گوارشی برای اختلالات دستگاه گوارش فوقانی

دستگاه گوارشی فوقانی شامل، دهان، مری و معده است. بسیاری از بیماری های مرتبط با نواحی سر و گردن مانند سرطان سر و گردن نیز می تواند منجر به اختلالات دستگاه گوارش فوقانی گردد. انتخاب نوع مکمل گوارشی برای درمان این بیماری بسته به نوع بیماری و اثری که روی سیستم بلع، هضم و جذب می گذارد، متفاوت است.

رفلاکس معده

رفلاکس معده نوعی اختلال گوارشی است، که ممکن است به دلایل زیر رخ دهد:

  • کاهش فشار دریچه انتهایی مری (ELS)
  • اختلال در عملکرد بافت مخاطی معده
  • کاهش حرکات معده
  • افزایش فشار داخل شکمی

رفلاکس عبارت است از؛ بازگشت محتویات معده به درون مری. این محتویات که از قبل با شیره معده مخلوط شده اند، حاوی اسید معده نیز می باشند. ورود اسید معده به قسمت انتهایی مری منجر به احساس سوزش و ناراحتی می شود. این فرآیند ممکن است فرسایشی باشد و نهایتا به زخم مری و حتی سوراخ شدگی و پارگی آن منجر شود.

مهم ترین دارو های مورد استفاده برای درمان رفلاکس، آنتی اسید ها و مهارکننده های پمپ پروتون هستند. درکنار دارو درمانی مکمل یاری با فیبر، و مکمل های آنزیم های گوارشی به ویژه آنزیم های شکننده چربی ها، نقش مهمی در بهبود و کنترل عوارض رفلاکس دارد. سایر اقدامات کمک درمانی شامل، اجتناب از پوشیدن لباس های تنگ به ویژه پس از صرف غذا، کاهش وزن، پرهیز از خوابیدن یا دراز کشیدن بلافاصله بعد از غذا، ترک سیگار، کاهش مصرف ادویه جات، کاهش کافئین در رژیم غذایی و … می باشد.

گاستریت و زخم معده

گاستریت عارضه ای است که به صورت التهاب معده بروز می کند. این التهاب منجر به احساس ناراحتی پس از صرف غذا و سوء هاضمه می گردد. مهم ترین علل ابتلا به گاستریت، مصرف طولانی مدت آسپرین، الکل، تنباکو، دارو های ضد التهاب غیر استروئیدی و یا آلودگی با هلیکوباکتر پیلوری است. هلیکوباکتر نوعی میکروب معده است، که از آب یا غذای آلوده منتقل می شود. این باکتری، معده و بافت مخاطی آن را به شدت درگیر و تخریب می نماید. مراحل انتهایی گاستریت و میکروب معده ممکن است، به زخم معده منجر شود.

برای جلوگیری از تخریب بیش تر مخاط معده، در موارد ابتلا به گاستریت و زخم معده از دارو های کاهنده اسید معده استفاده می شود. این دارو ها شامل آنتی اسید ها و مهار کننده های پمپ پروتن می باشند. مصرف دارو های کاهنده اسید معده منجر به کاهش جذب ویتامین B12، کلسیم و آهن غیر هم می گردد. ویتامین B12 و کلسیم در افراد مبتلا به گاستریت و زخم معده، مکمل های گوارشی رایج محسوب می شوند. افراد مبتلا به هلیکوباکتر پیلوری، در بسیاری از موارد به دلیل احتلال در جذب آهن، دچار آنمی فقر آهن می شوند. بنابراین مکمل یاری با آهن در کنار سایر مکمل های گوارشی در این بیماران ضروری به نظر می رسد.

زخم معده و گاستریت در اکثر موارد با ریشه کنی هلیکوباکتر، درمان می شوند. پروتکل درمانی برای ریشه کنی میکروب معده، مصرف هم زمان آنتی بیوتیک در کنار آنتی اسید ها است. علاوه بر این مصرف مکمل ها و غذا های آنتی اکسیدان مانند آب غره قروط و عصاره زنجبیل در جلوگیری از رشد هلیکوباکتر نقش دارند. مکمل های آنتی اکسیدان به ویژه سلنیوم نیز به عنوان مکمل گوارشی در این افراد کاربرد دارد. اقدامات رژیمی دیگر برای ریشه کنی هلیکوباکتر و درمان گاستریت عبارتند از:

  • حذف آبجو، شراب و سایر فراورده های الکلی از رژیم غذایی
  • عدم مصرف قهوه و کافئین
  • کاهش مصرف ادویه جات
  • مصرف چای سبز، کلم بروکلی و روغن کشمش سیاه برای تقویت مخاط معده

برای پیشگیری از ابتلا به هلیکوباکتر و عوارض متعاقب آن، می توان از مکمل های پروبیوتیک و امگا۳ و امگا۶ به عنوان مکمل های گوارشی، محافظت کننده از دستگاه گوارش استفاده نمود.

مکمل گوارشی برای اختلالات دستگاه گوارش تحتانی

دستگاه گوارشی تحتانی از روده کوچک تا رکتوم را شامل می شود. این بخش از دستگاه گوارش برای جذب و دفع طراحی شده است. بنابراین بسیاری از مکمل های گوارشی برای درمان بیماری های مرتبط با دستگاه گوارش تحتانی تخصص یافته اند.

اختلالات دفع

اختلالات دفع که خود شامل یبوست و اسهال هستند، رایج ترین مشکلات گوارشی به شمار می روند. این بیماری ها ممکن است در اثر عوامل متعددی بروز پیدا کنند:

  • شیوه زندگی بدون تحرک و رژیم غذایی نامناسب
  • اختلال در اعصاب لوله گوارش که روند دفع را دچار مشکل می کند
  • اختلالات لگنی در بیماران مبتلا به سرطان، سندروم روده نارکوتیک و …
  • اختلالات حرکتی دستگاه گوارش از قبیل، انسداد، فلج معدی-روده ای و …

یبوست

احساس فشار در دفع مدفوع، مدفوع سفت و حرکات اندک روده تحت عنوان یبوست تعریف می شوند. این اختلال با علائمی از قبیل استفراغ، درد شکم، بی اشتهایی و … نیز بروز پیدا می کند. مهم ترین درمان های پزشکی برای یبوست، تجویز دارو های مسهل (اسموتیک) و سورفاکتانت های آنیونی برای تسهیل دفع و نرم کردن مدفوع است. در کنار این موارد مکمل یاری با مکمل گوارشی از قبیل مکمل فیبر به میزان ۲۵-۳۵ گرم در روز نیز توصیه می شود.

افزایش مصرف مایعات تا ۲ لیتر در روز، مصرف رژیم پرفیبر، افزایش فعالیت فیزیکی و … سایر اقدامات درمانی، جهت برطرف کردن یبوست محسوب می شوند.

اسهال

اسهال عبارت است از؛ دفع مدفوع شل، که ۳ بار یا بیشتر در طول روز رخ دهد. این مدفوع معمولا تا ۳۰۰ میلی لیتر می رسد و همراه آن الکترولیت های ضروری برای بدن از قبیل سدیم و پتاسیم نیز دفع می شوند. بیماری های عفونی و التهابی، دارو ها به ویژه، آنتی بیوتیک ها مهم ترین عوامل بروز اسهال هستند. سایر موارد مانند؛ مصرف زیاد قند های ساده، آسیب به مخاط روده، سوء تغذیه و … نیز می توانند منجر به اسهال شوند. تجویز مکمل گوارشی بسته به نوع اسهال انتخاب می شود.

انواع اسهال با توجه به منشا آن ها شامل موارد زیر هستند:

  • اسهال اسموتیک که در موارد عدم تحمل به مواد غذایی از جمله لاکتوز رخ می دهد
  • اسهال ترشحی که ناشی از ابتلا به بیماری های عفونی است
  • اسهال اگزوداتیو که ناشی از آسیب به مخاط گوارشی است. در این نوع اسهال، علاوه بر آب و الکترولیت، خون، موکوس و پروتئین نیز دفع می شود.
  • اسهال ناشی از سوء جذب مانند؛ استئاتوره (اسهال چرب) ناشی از عدم جذب چربی ها، در افراد مبتلا به اختلالات صفراوی و کبدی
  • اسهال ناشی از مصرف دارو های مسهل، دارو های کاهش وزن و آنتی بیوتیک ها

مهم ترین مکمل گوارشی مورد مصرف در بیماران مبتلا به اسهال، پروبیوتیک ها هستند. این مکمل ها که می توانند حاوی لاکتوباسیلوس، بیفیدوباکتر و یا ترکیبی از چند باکتری پروبیوتیک باشند؛ نقش موثری در محافظت از مخاط روده و درمان اسهال دارند. یکی دیگر از موارد کمک درمان که به ویژه در اسهال های طولانی مدت کاربرد دارد، مصرف محلول ORS است. ORS برای جایگزینی آب و الکترولیت های تخلیه شده بدن نقش کلیدی دارد.

پس از درمان اسهال، لازم است مکمل یاری با مکمل های مواد مغذی و سایر مکمل های گوارشی برای جبران مواد مغذی از دست رفته و بازسازی مخاط دستگاه گوارش، صورت گیرد.

سندروم روده تحریک پذیر

سندروم روده تحریک پذیر یا IBS نوعی بیماری گوارشی مرتبط با اعصاب است. چراکه با سطوح سروتونین در ارتباط است. مهم ترین معیار تشخیصی برای این بیماری، بروز ناراحتی های گوارشی و اختلالات دفع (یبوست یا اسهال) است، که با دفع بهبود یابد. درواقع در این بیماری صدمه بافی وجود ندارد. بلکه سیستم عصبی روده به حضور، ترکیب و میزان غذای موجود در روده حساس است. علائم این بیماری با افزایش مصرف غذا، کافئین و فقدان خواب و استراحت کافی تشدید می شود.

عمده حساسیت غذایی روده به غذا های حاوی فروکتوز، لاکتوز و قند های الکلی نظیر؛ مانیتول، سوربیتول و سایر قند های رژیمی است. علاوه بر این بیماران تحمل کمی به چربی بالا، کافئین، الکل و غذا های پر حجم دیگر دارند.

مکمل گوارشی عمده در سندروم روده تحریک پذیر، مکمل های پرو بیوتیک، پره بیوتیک و سیم بیوتیک هستند. مصرف منابع غذایی حاوی پروبیوتیک به دلیل اختلال در هضم اثرات ضعیفی دارد. اما مصرف مکمل گوارشی آن، در کاهش علائم و بهبود آن ها نقش موثری دارد. مکمل یاری با فیبر در این بیماران باید با احتیاط صورت گیرد.

در کنار این موارد، مصرف رژیم غذایی محدود از قند های ساده و الکلی، کاهش مصرف لبنیات، سبزیجات خام، غذا های چرب و پر ادویه اقدامات مهم مراقبتی در این بیماران هستند. هم چنین، لازم است، مکمل های گوارشی در کنار مکمل های ویتامینی شامل، اسید فولیک، تیامین، ویتامین B6 و ویتامین D برای جبران کمبود های تغذیه ای در این افراد تجویز شود.

محافظت از دستگاه گوارش و بهبود بیماری های گوارشی از مهم ترین فواید مصرف مکمل گوارشی به شمار می رود. در بخش زیر می تواند انواع مکمل های گوارشی موجود در داروخانه آنلاین نسخه اول را مشاهده و خریداری نمایید.

فهرست