روغن کانولا چیست و چه ویژگی‌هایی دارد‌؟

روغن کانولا از دانه‌های گیاه کانولا که از محصولات کشاورزی کشور کانادا است، به دست می‌آید. این روغن طعمی خنثی داشته و حاوی ترکیبات خاص و منحصربه‌فردی است که باعث شده در مقایسه با سایر روغن‌های گیاهی از کمترین میزان چربی اشباع شده و چربی‌های مضر دیگر برخوردار باشد. همچنین به عنوان روغن فاقد کلسترول و چربی‌های ترانس شناخته می‌شود و به همین دلیل، تاثیر به‌سزایی در کاهش کلسترول بد و افزایش کلسترول خوب بدن دارد. در ضمن استفاده از آن، باعث پایین آمدن قابل توجه سطح چربی خون می‌شود. در ادامه به بیان مهمترین خواص روغن کانولا می‌پردازیم.

ویژگی های روغن کانولا

حاوی اسیدهای چرب امگا-3 و امگا-6

روغن کانولا نوعی روغن‌های گیاهی بوده که دارای مقادیر مناسبی از اسیدهای چرب امگا-3 و امگا-6 است. لازم به ذکر است که وجود چنین اسیدهای چربی در بدن باعث تنظیم سطح التهاب‌ها، بهبود عملکرد سیستم عصبی و کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های مزمن نظیر دیابت نوع دوم، آرتریت و سایر بیماری‌های التهابی می‌شود. بنابراین وجود آن‌ها در رژیم غذایی از اهمیت بالایی برخوردار است. برای آشنایی بیشتر با اهمیت مصرف امگا 3 برای بدن، توصیه می‌شود مقاله فواید قرص امگا 3 برای زنان و مردان؛ از سلامت قلب تا شادابی پوست را مطالعه نمایید.

سرشار از چربی‌های مفید

روغن کانولا منبع غنی از اسیدهای چرب آلفا-لینولنیک (ALA) و لینولئیک (LA) بوده که بدن قادر به تولید آن‌ها نیست. لازم به ذکر است که آلفا-لینولنیک اسید نوعی اسید چرب امگا ۳ است که وجود آن در بدن، نقش به‌سزایی در کاهش کلسترول بد و بروز حملات قلبی یا سکته مغزی برعهده دارد. لینولئیک اسید نیز یک اسید چرب امگا ۶ ضروری است که باعث بهبود عملکرد مغز، کاهش خطر ابتلا به بیماری قلبی-عروقی، دیابت و مرگ زودرس می‌شود.

مناسب برای پخت‌وپز و سرخ کردن

یکی دیگر از ویژگی‌های بارز روغن کانولا، نقطه دود بالای آن است که به حدود ۲۰۴ درجه سانتی‌گراد می‌رسد. همین ویژگی نیز باعث می‌شود که ساختار شیمیایی روغن حین حرارت دیدن، تغییر نکند و ترکیبات مضری مانند چربی‌های ترانس در آن ایجاد نشوند. در نتیجه می‌توان گفت روغن کانولا گزینه‌ای ایده‌آل برای پخت‌وپز و طبخ غذاهای سرخ کردنی به شمار می‌رود.

وجود ویتامین E و خواص آنتی‌اکسیدانی روغن کانولا

روغن کانولا حاوی ترکیبات آنتی‌اکسیدانی نظیر توکوفرول‌ها و ویتامین E است که به محافظت از بدن در برابر آسیب‌های اکسیداتیو کمک می‌کنند. در ضمن این آنتی‌اکسیدان‌ها با خنثی کردن رادیکال‌های آزاد از بروز پیری زودرس جلوگیری کرده و مانع از بروز آسیب‌های سلولی و بیماری‌های مزمن می‌شوند. وجود ویتامین E در این روغن هم تاثیر به‌سزایی در بهبود عملکرد سیستم ایمنی داشته و با جلوگیری از اکسیداسیون LDL می‌تواند از تشکیل پلاک در دیواره عروق جلوگیری کند.

جدول ارزش غذایی روغن کانولا

روغن کانولا منبعی غنی از ویتامین‌هایی همچون ویتامین E و K بوده و در هر قاشق غذاخوری یا ۱۵ میلی‌لیتر از این روغن ارزشمند، ترکیبات مغذی متعددی وجود دارند که می‌توانند نقش موثری در بهبود سلامت عمومی بدن داشته باشند. جدول زیر نشان‌دهنده ارزش غذایی روغن کانولا است:

خواص روغن کانولا برای سلامتی

مصرف روغن کانولا به دلیل ترکیبات منحصر به فردی که دارد فواید و خواص بسیاری را به دنبال داشته که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به مواردی که در ادامه توضیح خواهیم داد، اشاره کرد.

تأثیر روغن کانولا بر کبد چرب

مصرف روغن کانولا به بهبود وضعیت کبد چرب غیر الکلی کمک کرده و تاثیر به‌سزایی در کاهش میزان چربی انباشته شده در کبد دارد. این ویژگی، روغن کانولا را به گزینه‌ای مناسب برای افرادی که با این بیماری دست و پنجه نرم می‌کنند، تبدیل کرده است.

بیشتر بخوانید: برای کبد چرب چی بخوریم تا به بهبود وضعیت آن کمک کند

کمک به کاهش وزن

برخلاف تصور عمومی، استفاده از روغن‌های سالم نظیر روغن کانولا در فرآیند کاهش وزن مؤثر خواهد. در واقع مصرف این روغن به دلیل وجود چربی‌های سالم، احساس سیری طولانی ‌مدت ایجاد کرده و از اشتهای زیاد جلوگیری می‌کند. در ضمن جایگزینی آن با چربی‌های ناسالم، در بلندمدت باعث کاهش چربی شکمی شده و نقش به‌سزایی در کنترل و مدیریت وزن بدن دارد.

بیشتر بدانید: بهترین قرص برای لاغری چیست؟ معرفی قوی‌ترین چربی‌سوزها و مکمل‌های کاهش وزن

خواص روغن کانولا برای مو

این روغن به مرطوب نگه داشتن پوست سر کمک کرده و به دلیل وجود ویتامین E در ترکیبات خود، استرس اکسیداتیو را در پوست سر کاهش داده و شرایط ایده‌آلی را برای رشد موها فراهم می‌آورد. یکی از بارزترین مزایای روغن کانولا هم خاصیت ضد وزی آن است؛ به عبارت دیگر استفاده از این روغن به بهبود ظاهر موهای وز شده و غیرقابل کنترل، کمک شایانی می‌کند.

برای بهره‌مندی از خواص روغن کانولا و تقویت موها، کافی‌است ۴ قطره از آن را بر روی پوست سر مالیده و به آرامی ماساژ دهید؛ پس از یک ساعت باید موها را به طور کامل بشویید و این‌کار را هر روز یا حداقل چهار بار در هفته تکرار کنید. برای نرم کردن موها هم باید پس از حمام و زمانی‌که رطوبت موها حدود ۳۰ درصد است، ۲ قطره از روغن کانولا را به ساقه موها زده و به آرامی ماساژ دهید؛ در نهایت لازم است که موها را با سشوار خشک کرده تا روغن به خوبی جذب موها شود و درخشندگی و نرمی بیشتری به آن‌ها ببخشد.

خواص روغن کانولا برای قلب

وجود اسیدهای چرب غیر اشباع و اسیدهای چرب امگا-3 و امگا-6 در روغن کانولا در کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی مؤثر بوده و فشار خون را در محدوده طبیعی نگه می‌دارد. علاوه بر آن، وجود ترکیبات آنتی‌اکسیدانی در این روغن، از آسیب‌های اکسیداتیو به دیواره رگ‌ها جلوگیری کرده و خطر گرفتگی رگ‌ها را کاهش می‌دهد.

فواید روغن کانولا برای کنترل دیابت

روغن کانولا یک منبع کم‌کربوهیدرات با شاخص گلیسمی پایین است و به همین جهت، نقش موثری در کنترل سطح قند خون افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ برعهده دارد. در واقع مصرف منظم این روغن باعث بهبود حساسیت به انسولین، کاهش مقاومت نسبت به این هورمون، مدیریت صحیح بیماری دیابت و پیشگیری از عوارض ناشی از آن می‌گردد.

کاهش التهابات بدن با روغن کانولا

مصرف روغن کانولا که حاوی اسیدهای چرب غیر اشباع و انواع آنتی‌اکسیدان‌های قوی است، راهکاری مؤثر در کاهش التهابات بدن محسوب می‌شود. بنابراین استفاده از آن منجر به بهبود سلامت عمومی بدن و کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های مزمن می‌شود.

فواید روغن کانولا برای سلامت گوارش

روغن کانولا حاوی مقادیر مناسبی فیبر محلول است و به همین دلیل مصرف آن، منجر به بهبود عملکرد دستگاه گوارش می‌شود. در واقع فیبرهای موجود در این روغن باعث افزایش حرکات روده و کاهش خطر ابتلا به یبوست می‌گردند. علاوه بر آن، این روغن  به جذب بهتر مواد مغذی و ویتامین‌های محلول در چربی کمک کرده و گزینه‌ای ایده‌آل برای سلامت روده‌ها و سیستم گوارش به شمار می‌رود.

خواص ضدسرطان روغن کانولا

روغن کانولا که حاوی ترکیبات آنتی‌اکسیدانی است، از DNA سلول‌ها محافظت کرده و به همین دلیل مصرف آن در کاهش خطر بروز برخی از انواع سرطان‌ها مؤثر خواهد بود.

تأثیر روغن کانولا بر عملکرد مغز و بهبود حافظه

اسید چرب امگا-۳ موجود در روغن کانولا، برای سلامت و بهبود عملکرد مغز ضروری است. زیرا این ترکیب در ساختار سلول‌های عصبی نقش حیاتی ایفا کرده و می‌تواند به تقویت حافظه، بهبود تمرکز و تسهیل فرآیند یادگیری کمک کند.

خواص روغن کانولا برای پوست

از آنجاکه روغن کانولا دارای خواص آنتی‌اکسیدانی، ضد التهابی و ضد چروک است، استفاده از آن فواید بسیاری برای بهبود سلامت پوست به دنبال دارد. به‌طور مثال خاصیت نیمه‌انسدادی این روغن باعث کاهش میزان آب از دست رفته در لایه اپیدرم پوست شده و همین مسئله، باعث حفظ رطوبت آن می‌شود.

وجود ویتامین E در این محصول نیز به خوبی از پوست در برابر استرس اکسیداتیو محافظت می‌کند. کاهش چین و چروک‌ها، علائم پیری، مشکلات پوستی مانند آکنه، اگزما، لکه‌ها و نقاط تیره بر روی پوست از دیگر فواید استفاده از روغن کانولا به شمار می‌روند. برای برخورداری از خواص این روغن، لازم است که حدود ۳ تا ۴ قطره از آن را روی پوست خود مالیده و به آرامی ماساژ دهید؛ در نهایت باید بعد از یک ساعت چربی اضافی آن را با آب بشویید و برای دستیابی به نتایج بهتر، این کار را روزانه یک بار تکرار کنید.

موارد استفاده از روغن کانولا

این محصول یک ماده چندمنظوره است که قابلیت استفاده در پخت و پز انواع غذاها، سرخ کردن مواد غذایی، تهیه نان، سالاد و سس را دارد. همچنین در صنایع مختلف برای تولید محصولات آرایشی و بهداشتی مانند کرم‌های مراقبت از پوست و روان‌کننده‌ها به‌کار می‌رود.

تشخیص کیفیت روغن کانولا خارجی

با توجه به اینکه در هر خانه‌ای به طور روزانه از روغن خوراکی برای تهیه غذاهای مختلف استفاده می‌شود، توجه به کیفیت روغن و اصل بودن آن در زمان خرید از اهمیت بالایی برخوردار است. هرچند بهترین راه تشخیص کیفیت روغن، استفاده از تجهیزات آزمایشگاهی دقیق است؛ اما توجه به برخی از مشخصات ظاهری روغن هنگام خرید، به شما در تشخیص اصل بودن آن کمک شایانی می‌کند. در این زمینه نیز باید بدانید که بهترین مارک روغن کانولا رنگی زرد مایل به نارنجی داشته و به دلیل برخورداری از میزان بالای امگا ۳ و امگا ۶ بالا، بویی شبیه به ماهی می‌دهد.

نحوه صحیح نگهداری از روغن کانولا

روغن کانولا جزو بهترین روغن‌های گیاهی موجود در بازار بوده که مصرف آن، فواید بی‌شماری همچون کاهش خطر ابتلا به برخی بیماری‌های قلبی عروقی را به دنبال دارد. البته برای حفظ کیفیت و جلوگیری از فساد این روغن، توصیه می‌شود آن را در مکانی خنک و تاریک، به دور از منابع حرارتی مانند اجاق گاز قرار دهید. همچنین بهتر است در ظرفی دربسته نظیر بطری‌های شیشه‌ای تیره رنگ نگهداری شود تا از نفوذ نور خورشید و هوا به داخل ظرف حاوی روغن جلوگیری گردد.

سوالات متداول

خواص روغن کانولا در طب سنتی چیست؟

در طب سنتی از روغن کانولا برای کاهش دردهای استخوانی، تسکین علائم روماتیسم، رفع خشکی پوست و حفظ لطافت مو بهره‌برداری می‌شود.

مضرات روغن کانولا چیست؟

برخی از افرادی که به مواد تشکیل‌دهنده این روغن حساسیت دارند، ممکن است پس از مصرف آن، با علائمی چون اسهال، استفراغ، معده درد و یبوست مواجه شوند.

قیمت روغن کانولا اصل چقدر است؟

تولید انبوه و گسترده روغن کانولا در سراسر جهان باعث شده این محصول قیمت مناسب‌تری نسبت به سایر انواع روغن‌های گیاهی داشته باشد و به عنوان گزینه‌ای بسیار مقرون به صرفه شناخته شود.